Kliknij

Handel organami ludzkimi w Polsce, czy istnieje?

0

Kilka dni temu Sąd Rejonowy w Świdnicy ogłosił wyrok ( kara grzywny w wysokości 500 zł) za próbę sprzedaży nerki przez kobietę, która zamieściła ogłoszenie w Internecie w którym możemy znaleźć mnóstwo ogłoszeń typu: „ sprzedam wątrobę za…”, „ jestem młody, zdrowy sprzedam narządy”, „mogę uratować komuś życie..” itp.

Co na to prawo?

W Polsce istnieje całkowity zakaz handlu ludzkimi transplantami. W świetle art. 43 ustawy  o pobieraniu, przechowywaniu i przeszczepianiu tkanek, komórek i narządów (tzw. ustawa transplantacyjna), który stanowi „ Kto rozpowszechnia ogłoszenia o odpłatnym zbyciu, nabyciu lub o pośredniczeniu w odpłatnym zbyciu  lub nabyciu komórki, tkanki lub narządu w celu ich przeszczepiania, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności lub karze pozbawienia wolności do roku”. W świetle art. 44 tejże ustawy, który również określa odpowiedzialność karną za sfinalizowanie powyższej transakcji pod groźbą kary pozbawienia wolności do lat trzech, natomiast każdy kto uczynił sobie źródło stałego dochodu z procederu handlu organami podlega karze pozbawienia wolności do lat pięciu. Ponadto, w świetle ustawy transplantacyjnej każdy „Kto bez wymaganego pozwolenia, pobiera komórkę, tkankę lub narząd w celu ich przeszczepienia albo je przeszczepia, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 3” (art. 46 ustawy transplantacyjnej). Karze grzywny, ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku podlega również ten, kto prowadzi działalność przewidzianą przepisami ustawy dla banku komórek i tkanek, bez wymaganego pozwolenia (art. 45).

Zjawisko handlu organami w Polsce

Wydawać by się mogło, iż proceder handlu organami dotyczy krajów trzeciego świata, gdzie brak jest regulacji prawnych zakazujących handlu organami, jasnych i przejrzystych procedur. Otóż, zjawisko handlu organami nie jest niczym obcym w krajach wysoko rozwiniętych. Wynika to przede wszystkim z rosnącego zapotrzebowania na narządy ludzkie, których brakuje.

W tym miejscu nie zgodzę się z poglądem, który głosi   wielu  transplantologów, że w Polsce nie istnieje problem handlu narządami  czy też problem przeszczepiania nerki od płatnego dawcy. Przede wszystkim w Polsce brakuje jakichkolwiek danych odnośnie handlu organami ludzkimi –  informacji na ten temat nie posiada ani Ministerstwo Zdrowia ani Poltransplant    ( Centrum Organizacyjno-Koordynacyjne ds. Transplantacji). Polska jest wśród krajów, gdzie dostęp do świadczeń zdrowotnych jest „towarem” deficytowym – kilkuletnie kolejki do specjalisty czy chociażby limity w onkologii są tego przykładem. Transplantacja w koszyku świadczeń zdrowotnych jest świadczeniem wysokospecjalistycznym ( czyli bardzo kosztownym), po spełnieniu szeregu warunków pacjent zostaje wpisany na Krajową Listę Oczekujacych na Przeszczepienie. 

Nie ma wątpliwości co do tego, że przeprowadzenie przeszczepu jest działaniem skomplikowanym, wymagającym odpowiednich warunków oraz pracy zespołowej. Zgodnie z obecnymi regulacjami przeszczepy mogą być dokonywane   w szpitalach posiadających zgodę Ministra Zdrowia. Trzeba jednak zauważyć, że ustawa transplantacyjna tak naprawdę z pozoru zabezpiecza komercjalizację przeszczepów. Dlaczego? Rozwój medycyny transplantacyjnej, brak dawców tym samym wydłużające się kolejki oczekujących latami na przeczep, a przede wszystkim rozwój niepublicznej służby zdrowia może stanowić  pole do nieprawidłowości czy też nielegalności dokonywanych przeszczepów narządów ludzkich. Handel organami nie należy do przestępstw pospolitych, a wykrywalność tego zjawiska do łatwych też nie należy. Nie oznacza to, że zjawisko handlu organami w Polsce nie występuje –  zostało ono  jeszcze niezbadane i co gorsza problem ten jest marginalizowany. Niestety nikt nie bierze pod uwagę tego, że czarny rynek może być równie dobrze rozwinięty jak ten legalny.

 

 

 Zobacz też:

http://prawoamedycyna.pl/prawo-medyczne/zgoda-na-pobranie-komorek-tkanek-i-narzadow-do-celow-transplantacyjnych/

 

Udostępnij.

O Autorze

Napisz komentarz


+ 3 = sześć